30 km
19 locaties
3:00 uur

Ontdek het polderlandschap, de windmolens en gemalen.

Langs molens en gemalen in het veenweidegebied

Het gevecht tegen het water in Nederland is van alle tijden. De beheersing van het waterpeil is een eerste voorwaarde voor al het leven in de Rijn- en Veenstreek. Zonder die zorg kan je er simpelweg niet wonen, is er geen geschiedenis. Sterker nog, valt er geen monument te zien. Langs deze route kom je er genoeg tegen: een paar windmolens en het gemaal Cornelis de Hertog zijn monumenten.

Deze fietsroute is ongeveer 30 km lang. Onderweg krijg je een mooi beeld van het Zuid-Hollandse polderlandschap en kom je langs oude en nieuwe bemalingsinstallaties. Het is beslist de moeite waard om daar even af te stappen of er een eindje naartoe te lopen. De route alvast in beeld bekijken? Bekijk hier de video.

Download GPX
Download PDF

Beschrijving van de route en verklaring van de tekens en aanduidingen:

LA = linksaf  RA = rechtsaf  RD = rechtdoor  NR = fietsrouteknooppunt, gevolgd door een nummer.

Deel deze pagina

#ROUTE

START bij het Bezoekerscentrum Veenweide, maak daar kennis met het landschap en de natuur van de Rijn en Veenstreek.

In het Bezoekerscentrum Veenweide maak je kennis met het landschap en de natuur van de Rijn en Veenstreek. In het verleden, heden én de toekomst. Je ontdekt er de geheimen van het water en de bodem van Alphen aan den Rijn, Nieuwkoop en Kaag en Braassem. En uiteraard krijg je tips over écht leuke plekken en activiteiten. Het gebouw zelf mag er ook zijn: een duurzaam gebouw met een sedumdak, een warmtepomp en een natuurtuin.

TIP!

In het Bezoekerscentrum Veenweide maak je kennis met het landschap en de natuur van de Rijn en Veenstreek. In het verleden, heden én de toekomst. Je ontdekt er de geheimen van het water en de bodem van Alphen aan den Rijn, Nieuwkoop en Kaag en Braassem. En uiteraard krijg je tips over écht leuke plekken en activiteiten. Het gebouw zelf mag er ook zijn: een duurzaam gebouw met een sedumdak, een warmtepomp en een natuurtuin.

1 Gemaal De Kromme Aar

1 Gemaal De Kromme Aar

Dit gemaal uit 1941 is in gebruik als hulpgemaal en is een gemeentelijk monument.

Ga na het gemaal LA (Coupépad).

TIP!

Fiets voor een pauze even RD dan LA naar Golfbaan Zegersloot. Op het terras van Mangerie de Zeeger kan iedereen genieten van het weer, het uitzicht over de ‘greens’ en de inwendige mens versterken.

Aan het einde van dit pad RA (“Andere richtingen” en “Aarlanderveen/Nieuwkoop”). Bij NR17 RA de tunnel onder de Zegerbaan door. Bij NR16 LA, de Ridderbuurt op.

2 De Ridderbuurt

2 De Ridderbuurt

Dit is een van de oudste buurten, aan de rand van Alphen.

Einde Ridderbuurt, rechts aanhouden onder tunnel Herenweg N207.

Richting NR15 RA, bij NR15 LA richting NR44: Alida de Jongstraat, gaat over in fietspad. Je volgt de bebouwde kom langs de rand van de polder: Jeltje de Bosch Kemperstraat, verderop fietspad, gaat over in Heuvelweg. Einde RA, voor de Heimanswetering, richting NR44 Woubrugge. Vrijwel direct zie je aan rechterhand zie je De gemalen Vierambacht en Cornelis den Hertog.

3 De gemalen Vierambacht en Cornelis den Hertog

3 De gemalen Vierambacht en Cornelis den Hertog

Gemaal Cornelis den Hertog is de oudste van de twee, gebouwd in 1879 en genoemd naar de zoon van de toenmalige dijkgraaf van de Polder Vierambacht.

Weg vervolgen richting Woubrugge. Bij rotonde provinciale weg N446 oversteken richting NR45 LA (fietspad).

Optie: 1RA, 1LA naar Brasserie/restaurant ‘T Oude Raadhuys’ met een fijn terras aan het water. Genieten van alle boten en bootjes die voorbij varen.

4 Dorpsgezicht van Woubrugge en de Heymanswetering

4 Dorpsgezicht van Woubrugge en de Heymanswetering

Vanaf de brug heb je een mooi dorpsgezicht op Woubrugge, met de Dorpskerk, anno 1652.

De brug over en op 1e rotonde RA Richting NR45 (Kerkstraat).

NR45 RA (Heimanswetering), richting NR23, RD onder brug, 1e RA, 1e LA (Vrouwgeestweg).

Einde LA aanhouden, (Molenaarsbuurt) verderop rij je weer met de Heimanswetering aan je linkerhand. In de verte zie je De Vrouwgeestmolen.

5 De Vrouwgeestmolen

5 De Vrouwgeestmolen

Deze molen uit 1797 is een rietgedekte, achtkante grondzeiler, wat betekent dat de molen gemakkelijk vanaf de grond bediend wordt.

200 m verder zien we in de Heymanswetering een noodwaterkering van het Hoogheemraadschap van Rijnland.

6 Noodwaterkering Rijnland

6 Noodwaterkering Rijnland

Een installatie waar we nooit bij stilstaan en ervoor zorgt dat we in geval nood grote overstromingen beperkt blijven.

Vier honderd meter verder aan de rechterkant staat Molenstomp ’s Molenaarsweg.

7 Molenstomp ’s Molenaarsweg

7 Molenstomp ’s Molenaarsweg

In 1983 is de functie van deze bemalingsinstallatie overgenomen door een automatisch werkend vijzelgemaal.

Je volgt de route RD, richting NR23.

Einde weg RA – richting Centrum. NR23, einde weg LA, richting NR63 fietspad langs de Oude Rijn.Van NR63 naar NR83 langs Oude Rijn, rechts (Oudshoornseweg)

8 De Oudhoornsekerk

8 De Oudhoornsekerk

Je komt langs de Oudshoornsekerk, ook wel ‘De Parel van Alphen’ genoemd.

NR83 RA (Hooftstraat). Einde LA  richting NR85 (Thorbeckestraat).

9 Thorbeckeplein

9 Thorbeckeplein

Je bent nu op het geheel vernieuwde Thorbeckeplein met een passantenhaventje aan de Aarkade.

TIP!

Ook hier kan je even afstappen voor een bezoek aan restaurants (met terras aan de Oude Rijn), kroegjes en winkels. RD richting NR72 blijven rijden (wordt Prins Hendrikstraat). U ziet na enige tijd aan uw linkerhand:

10 Molen ‘De Eendracht’

10 Molen ‘De Eendracht’

Deze korenmolen is gebouwd in 1898. Elke zaterdag kan je van dichtbij zien hoe de molen werkt.

Vanaf de molen RD richting NR72 de weg vervolgen en 3e weg RA (Baljuwstraat).

RD onder tunnel door. Na de tunnel  bij NR72 RA. Met de bocht mee naar rechts (weer NR72), richting NR18 over hefbrug bocht naar rechts. LA richting Zegersloot, tunnel onderdoor.

Na tunnel NR18 LA.Volg het fietspad over de Oude Rijn. Scherp RA richting NR10, weg naar beneden. NR10 LA (Kortsteeksterweg). Je rijdt links van de Oude Rijn richting Zwammerdam richting NR03 en NR88. Aan je linkerhand zie je achtereenvolgens de Bovenmolen (molen 3) van de Molenviergang Aarlanderveen en De ‘Dikke Molen’.

11 Bovenmolen (molen 3) van de Molenviergang

11 Bovenmolen (molen 3) van de Molenviergang

Molen 3 is de laatste molen van de Molenviergang Aarlanderveen.

12 De ‘Dikke Molen’

12 De ‘Dikke Molen’

Deze molen bij Zwammerdam is een zogenaamde ‘grondzeiler’ uit 1674 en werd gebruikt om de Zuid- en Noordeinderpolder te bemalen.

Je komt in Zwammerdam. Bij NR88 op de kruising schuin links aanhouden richting NR54 (Ziendeweg).

Let op: deze weg wordt intensief gebruikt en is maar smal. Na een paar honderd meter buigt de weg vrijwel haaks naar links. Een eind verderop ligt rechts Sluis Ziendeweg.

13 Sluis Ziendeweg

13 Sluis Ziendeweg

Deze sluis vormt de verbinding van de Nieuwkoopse plassen en de Ziende met de Oude Rijn.

Ga verder op de Ziendeweg en tot aan de kano-oversteekplaats.

14 Nieuwkoopse plassen en polder van Aarlanderveen

14 Nieuwkoopse plassen en polder van Aarlanderveen

Als je op de Ziendeweg richting Nieuwkoop kijkt (rechts van de weg), is goed te zien hoe het landschap er na de turfwinning, ook wel vervening genoemd, uit...

Ga verder op de Ziendeweg en na de kano-oversteekplaats bij NR54 LA, de polderdijk af (Achtermiddenweg).

TIP!

Direct links, onder aan de dijk, ligt de theetuin van TaartenTuin en 200 en verderop rechts, recreatieboerderij de Vooruitgang. Je kan er een kano huren voor een tocht door de polders en naar de Nieuwkoopse Plassen.

Na ruim twee kilometer zie je aan de linkerkant de 3 eerste molens van de Molenviergang.

15 De Molenviergang (molen 1, 2 en 3)

15 De Molenviergang (molen 1, 2 en 3)

De Molenviergang Aarlanderveen is uniek. En daar is niets te veel mee gezegd.

Bij NR01, de brug op de kruising Achtermiddenweg-Kerkvaartsweg RA richting de Putmolen (molen 4).

TIP!

Laat je fiets even staan op het parkeerterrein op de kruising Achtermiddenweg-Kerkvaarseweg en maak een wandeling door de Hollandse polder van Aarlanderveen en langs de unieke Molenviergang.

De wandeling kan in twee afstanden worden gelopen. De ‘Polderwandeling’ is de korte wandeling van ongeveer 4 kilometer. Hierbij loop je langs de Ondermolen (molen 1) en de Putmolen (molen 4).

Bij de ‘Molentocht’ van ongeveer 8,5 kilometer loop je langs alle vier de molens van de Molenviergang. De wandelroutes vind je hier.

16 De Molenviergang (molen 4)

16 De Molenviergang (molen 4)

De Putmolen (molen 4), die het diepst ligt, maar liefst 5,4 meter onder Zeeniveau (NAP), brengt het water omhoog met een vijzel, de andere drie molens doen met...

TIP!

De molenaar, Johan Slingerland geeft uitgebreide rondleidingen aan groepen van 10 mensen en meer, maar alleen en uitsluitend op afspraak. Kijk hier voor meer informatie op. 

Fiets RD, bij NR54 op de t-splitsing LA (Dorpsstraat).

17 Korenmolen De Morgenster

17 Korenmolen De Morgenster

Deze achtkantige korenmolen met originele wieken is gebouw in 1870.

Fiets het Noordeinde af tot de t-splitsing LA (Korteraarseweg).

Einde Korteraarseweg voorzichtig (!) de Oostkanaalweg / N460 oversteken, rechtdoor via de Machineweg richting de roeivereniging. Na 200 m aan je linkerhand Gemaal Neptunus.

18 Gemaal Neptunus

18 Gemaal Neptunus

Het gebouw stamt uit 1871.

19 De oude Poldersluis aan de Machineweg

19 De oude Poldersluis aan de Machineweg

De met houten deuren uitgeruste schutsluis dateerde van voor 1938.

Fiets nog even door tot de brug over het Aarkanaal.

Links van de brug is een trap met twee fietsgootjes. Even oefenen en je duwt je fiets zo omhoog. Nu RA over de brug over het Aarkanaal oversteken. Je kan ook terugrijden naar de Oostkanaalweg en via het fietspad aan de overzijde van de weg RA (naar de rotonde) gaan. Voor de rotonde RA – weer oversteken – en RD de brug over het Aarkanaal over.

In de bocht naar rechts LA, richting NR20 en daarna weer LA de tunnel onder de Zegerbaan door. RD (Kromme Aarweg) je komt weer langs Gemaal Kromme Aar, RA richting NR20. Bij NR20 LA en 1e pad RA en vervolgens 1e pad LA. Je bent weer terug bij het Bezoekerscentrum.

TERUG NAAR TOP